YON TI MO POU TIMOUN KI NAN LARI YO

0

Depi m te tou piti m toujou tande gran paran yo k ap di timoun se avni peyi a. Men, mwen remake jounen jodi a anpil nan yo fè kay yo nan lari a. Sa vin fè y ap viv ak kè sote, kè sere, yo san lespwa. Lajounen timoun sa yo pa janm klere, li toujou parèt nwa. Yo toujou ozabwa ak kwa lamizè yo pa janm sispann pote sou do.

Yo pa konnen kote y ap garanti yon ti lamanjay. Sa fè tout lannuit y ap chache zagribay nan plato machann fritay. Apre pou y al dòmi anba zèl seren, men nan janm, pil fatra anba tèt pou zorye san benyen.

Timoun yo pa gen rad pou mete, alevwa pou yo ta ale lekòl. Se zèv yon sosyete ki chita sou eksklizyon kote yon pòsyon gen dwa ale lekòl epi yon lòt pa gen dwa pou ale. Timoun sa yo pa gen plas nan mitan yon rejiman magouyè ki pa konn ras. Yo san tras nan yon peyi ki pa gen fas

Lè n gade gwo zotobre ak kòl, k ap pase nan gwo Nisan Patwòl, nou ta konprann yo pral fè plas pou yon ti mo pou timoun sa yo. Men, yo se rapas k ap bay bèl pawòl san kontwòl pou jere pòch sou ti Pòl k ap trennen nan labou ak yon bòl.

Ki mo ki ta di pou timoun sa yo ke yo gade tankou ti chen karakòl ? Ò, nou gen yon bann lidè kap defann enterè pòch yo san wòl nan yon sosyete lajistis pa gen rimòt kontwòl. Sekou timoun sa yo, se sèlman yon twal sal pou siye machin pou yon ti kòb. Genyen ki gen chans jwenn moun ki gen sansiblite pou yo ki remèsye yo ak diskòb. Konsa genyen ki remèsye yo ak kout pousyè epi lafimen.

Gen yon lòt kalte timoun ki gen chans fè ladesann kay nennenn. Ou ta di se kouri pou lapli tonbe larivyè. Pa gen yon segond ki pase pou lespri yo anpè. Yo maltrete yo san rezon. Kò yo toujou gen manjezon. Jenn tifi yo menm, mouche malad seksyèl fè zak sou yo. Timoun madanm malveyan boule yo ak fè cho. Timoun sa yo toujou cho. Pa gen sezon pou yo, move pawòl fè yo jwe tout wòl, yo danse tango ak mouche maltretans nan fèt demounizasyon agogo.

Yon ti mo pou timoun sa yo ki toujou gen gwo bokit dlo sou tèt yo, dan sandal yo griyen nan pye yo tankou se grenn blòk k ap tann ti moso krepisay. Ay, m t ap bliye si ti moso graten mouye an pa ase pou kenbe kè yo. Yo menm ak sa yo ki nan lari a se menm. Sitiyasyon yo se yon lari anba vyal gran pwelon k ap pale franse malveyan sou do yon bann lezanj san sekou.

M ta renmen poze detwa kesyon ki merite repons ki byen klè kou dlo kòk. Menm lè m pa konnen kiyès ki la pou reponn yo. Eseye pa yon dezonè. Pou konbyen tan timoun sa yo ap ka pran kè ankò? Eske lekòl pa fèt pou timoun sa yo ke chak jou n ap rele ti vòlò? Devan yon sitiyasyon konsa eske nou tadwe rete kè kal?
Ki avni peyi n ap pale si se pa yon avni ki fèmen nan bokal ? Eske si nou pa di yon ti mo pou timoun sa yo ki pa janm konte nan mitan moun, nou ta ka oze louvri gagann nou lè yo tounen gwo danje pou lasosyete ?

Menm si problèm nan paka rezoud jodi pou demen. Men nou paka kontinye san nou pa mete men paske chak timoun merite yon bon demen.

Nou dwe aji sou s ak divize nou pou n konstwi yon pwojè sosyete kote ka gen yon ti mo pou timoun ki nan lari yo. Yon ti mo k ap chita sou aksyon ki ka ofri timoun sa yo yon bon demen. Yon demen kote y ap konte pou moun.

Menm jan ak ou menm, timoun sa yo anvi fè fèt. Yo anvi jwi egzistans yo. An nou bay lamen pou nou ka kole zepòl nan yon ti mo pou timoun ki nan lari yo. Konsa demen nan sosyete a, y ap ka jwe yon bon wòl.

Marc Donald MARCELLUS